Anh bật mí tác phẩm mới này có đoạn “va chạm” với sex và anh cho rằng chỉ viết sex khi thật cấp thiết, vậy bộc lộ bay bổng, nhưng “sạch” và thật nhiều ẩn dụ
Tuy nhiên, tôi phải dấn, trong cả 3 cuốn sách đó, khát vọng, tài năng viết văn của anh tụ họp vào truyện ngắn Kẻ sát nhân lương thiện. Một số tiểu thuyết gần đây có hàm lượng tri thức triết học cao, ít bạn đọc cảm thụ được.
Suốt thời gian đó anh sống cùng các nhân vật của mình nên lúc nào cũng mơ tưởng, nói trước quên sau, nhiều khi chạy xe ngoài đường phải vắt trấn tĩnh để tránh tai nạn, ngồi uống cà phê tại Sài Gòn, đôi lúc tôi thấy anh còn lơ đãng như đang suy nghĩ một điều gì đó rất xa lạ và nghĩ suy cùng nhân vật của mình.
Anh mê đọc sách từ khi chưa biết đọc chữ, lúc đó chỉ xem tranh trong sách. Anh bắt đầu tích lũy từ những năm đại học và đến năm cuối, thử viết truyện ngắn Màu mận chín được đăng trên báo Tuổi trẻ chủ nhật. Nếu tính về số lượng, anh thấy mình có may mắn trong viết báo hơn là viết văn, nhưng nếu được thêm một giải văn học sẽ làm anh mừng hơn nhiều giải báo chí, anh cũng từng tâm tình với tôi như vậy.
Thủy cơ … là những truyện hay, đã có một cái nhìn dự báo. Anh tâm tình rằng, cách đây 30 năm, khi đang học lớp 12 ở Trường Phổ thông trung học Đức Trọng, nghiêm đường dạy văn của anh Nguyễn Văn Hương nay là giám đốc Sở Văn hóa Thể thao - Du lịch Lâm Đồng nói với cả lớp học của anh rằng: “ Việt Nam chưa có tác phẩm phản ảnh trót hai cuộc kháng chiến chống Pháp, chống Mỹ ”.
2. Nhưng anh đã nhận được giải nhất, được các nhà văn, dịch giả nước ngoài dịch ra tiếng Pháp, Nhật, Trung Quốc và đến hiện thời sau hơn 20 năm vẫn được nhắc lại trên báo, trên mạng.
Hiện thực cuộc sống trong tầng lớp chúng ta đang mở cửa, nên có nhiều đổi thay trong xã hội. Đây cũng là một thế mạnh của anh cùng với thiên tài Văn học thực thụ đã giúp cho nhà văn Lại Văn Long đại quát, bay cao và thâm trầm có dấu ấn cá nhân riêng, rất riêng.
Lúc báo Văn Nghệ đăng Kẻ sát nhân lương thiện, xuất hiện những quan điểm bảo rằng anh không nắm được chủ trương, chính sách về cải tạo và hóa giá nhà… Còn ở hải ngoại thì gọi đó là truyện “bắn vào Việt kiều” hoặc “truyện ngắn đẫm máu”. Khi làm báo mà say mê văn chương vẫn như ngọn lửa âm ỉ nhưng anh phải ngưng viết văn, vì công việc làm báo bận rộn quá, chiếm hết thời kì, trí tuệ và xúc cảm của anh.
Ẩn dụ dưới trang văn ấy, người đọc có thể nhận ra điều sâu tình cảm của nhà văn luôn khao khát cái đẹp, căm ghét cái xấu. Theo đuổi nghề báo, mà làm được một đôi truyện ngắn như thế cũng đủ. Truyện Kẻ sát nhân lương thiện. Khi viết xong Kẻ sát nhân lương thiện anh gửi cho anh Hồ.
Và đến tận giờ tôi vẫn cho rằng đây là một tập truyện hay nhất của anh, mặc dầu anh vừa chuẩn bị cho ra đời thêm một tiểu thuyết nữa.
Anh đã có 23 giải thưởng báo chí (trong đó có nhiều lần giải nhất, giải nhì của giải Báo chí quốc gia và giải báo chí thành thị Hồ Chí Minh), nhưng chỉ mới được một giải nhất văn học.
Mạch truyện nhanh, giọng văn chắc và đặc biệt là sự bàng quan trong giọng kể đã mang lại hiệu ứng đầy ấn tượng trong xúc cảm người đọc. Nhưng trùm cả truyện ngắn của anh là tính nhân văn, nhân bản, ẩn sâu sau mỗi câu, mỗi chữ, đó là khát vọng được sống công bằng. Đó là lý do 17 năm sau khi nhận được giải thưởng cuộc thi Truyện ngắn Báo Văn Nghệ 1990 - 1991, anh mới ra mắt được cuốn tiểu thuyết Thạch Đế (Nxb Văn học 2009) và 3 năm sau mới có tập truyện Thủy cơ (Nxb QĐND, 2012) và đến nay chuẩn bị ra cuốn sách thứ ba là tiểu thuyết Người đồ sộ đội mồ kể chuyện.
Cái nghiệp văn học đã chọn anh, đã thành số mệnh của anh rồi. Vào năm 1992, truyện ngắn Kẻ sát nhân lương thiện được giải cũng có nhiều quan điểm khác nhau.
Anh Hồ cùng một bạn văn là anh Phạm Khắc Lưu đọc xong viết thư cho anh khen hay. Thành công lớn nhất của Lại Văn Long là truyện của anh quyến rũ, cuộn, nhiều tình tiết sáng tạo, bất thần. Bỏ cây bút thì anh còn biết tựa vào đâu? Đối với một nhà văn, khi không còn sức sáng tạo nữa thì nhà văn ấy thực thụ đã chết rồi. Còn ở hải ngoại thì gọi đó là truyện “bắn vào Việt kiều” hoặc “truyện ngắn đẫm máu”.
Anh đã để cho xúc cảm của mình dồn nén, mạnh mẽ, sẻ chia, đồng cảm và anh đã yêu đến say đắm với căn số các nhân vật của mình, chính điều này đã giúp anh thăng hoa trong từng truyện. Có thể coi nhà văn Lại Văn Long có thâm niên sáng tác hơn 20 năm, công việc hàng ngày của anh là làm báo, cuộc sống đời thường của một công chức cũng có thăng trầm nhất định nhưng sự ham mê văn học làm cho anh chẳng thể dứt ra như một cái nghiệp, và anh đã định hình một chân dung văn học rõ ràng, sắc nét.
Có nhẽ nên mà khi đọc lại tập truyện ngắn Thủy cơ rất nhiều người khen hay và đều bị cuốn vào chất đương đại của nó, số nhân vật cũng rất nghiệt ngã nhưng tính nhân bản sâu sắc
Chúng ta đang chờ những trang viết mới của anh. 3. Đọc truyện ngắn của Lại Văn Long, hiện thực cuộc sống đầy ắp, ngổn ngang, ngôn ngữ hiện đại, gân guốc, tiết tấu nhanh có tính ẩn dụ rất cao, kết cấu rõ ràng và mạch lạc, những vấn đề tác giả đề cập vẫn còn nguyên tính thời sự.
Tức là đủ để lưu danh, đủ với cõi tục. Anh nghe xong nảy khát vọng viết được cuốn sách đó. Tôi thấy anh còn bao lăm ôm, bao lăm trăn trở chưa tràn ra được vì bận bịu với công việc làm báo. Khi vụ Đoàn Văn Vươn ở Tiên Lãng - Hải Phòng vừa xảy ra, GS Đặng Hùng Võ - nguyên Thứ trưởng Bộ Tài Nguyên Môi trường đã nói: “Từ lâu rồi giới văn nghệ đã cảnh báo về những thảm họa đất đai trong truyện ngắn Kẻ sát nhân lương thiện (trích trang Web RFA ngày 27/1/2012).
Hay luật gia Trần Đình Thu - chủ trang Web “Bình chọn thơ hay” đã viết: “20 năm trước Lại Văn Long đã cảnh báo về tranh chấp đất đai, nhà cửa dẫn đến đổ máu trong truyện Kẻ sát nhân lương thiện … Theo tôi, một tác phẩm “sống dai” là tác phẩm thành công… say mê văn chương tốn nhiều thời kì hơn và khi viết văn thu nhập từ viết báo giảm nhiều.
Nhưng… bít tất chỉ là chuyện nhỏ nếu so với tháng 9/2010, anh vì lao tâm với việc đọc tài liệu, viết văn, ít ngủ nên huyết áp bất thần tăng cao rất hiểm, may mà kịp vào bệnh viện.
Anh ở nhờ nhà bạn, hàng ngày đi giảng triết học, viết báo kiếm sống và viết được thêm ít truyện ngắn đăng trên báo Văn nghệ và một số báo khác. Cái tứ truyện này bắt đầu và chấm dứt rất nhanh, bất ngờ. Những lần tâm tình với nhà văn Lại Văn Long trong lúc trà dư, tửu hậu anh đã phân vua với tôi về cái duyên của mình đến với văn học.
Từ đó đến nay anh vẫn phải dùng thuốc hàng ngày và không dám làm việc quá sức nữa! Có lúc anh phải thốt lên: “ Tôi viết như đang sống trong một giấc mơ ”. Ra trường anh công tác ở Ban Tuyên giáo Tỉnh ủy Lâm Đồng, rồi tình cờ được gặp Trần Ninh Hồ. Đặc biệt, anh đã tặng tôi tập truyện ngắn Thủy cơ của mình và tiểu thuyết Thạch Đế. Hiện thực cuộc sống lại ùa vào trang văn của anh.
Đầu năm 1992, Long được anh Huỳnh Bá Thành nhận về làm việc tại báo Công an thị thành Hồ Chí Minh cho đến ngày nay. Ngày nay anh đang viết tiểu thuyết Thánh Thi (dự định viết 800 đến 1000 trang). Thế là, anh quyết nghỉ công tác ở Lâm Đồng về Sài Gòn thực hiện giấc mơ viết văn.
Hai mươi lăm tuổi đã có cái nhìn như thế về thời cục … cũng đáng nể (Lời của một nhà phê bình). Trong tập truyện ngắn này, có truyện Kẻ sát nhân lương thiện. 1.
Tác giả xứng đáng nhận giải nhất báo Văn nghệ Hội nhà văn Việt Nam. Bao nhiêu thân phận con người được anh san sẻ, sống cùng số phận của họ như chính thế cuộc bộn bề, phức tạp mà vẫn hàm chứa giá trị tốt đẹp và niềm tin vào ngày mai của loài người trong trang viết của anh.
Tôi đã đọc một mạch hết tập truyện Thủy cơ và hiểu thêm cái lý của đám đông. Nhưng anh đã nhận được giải nhất cuộc thi truyện ngắn báo Văn nghệ năm 1990-1991 được các nhà văn, dịch giả nước ngoài dịch ra tiếng Pháp, Nhật, Trung Quốc và đến bây giờ sau hơn 20 năm vẫn được nhắc lại trên báo, trên mạng.
Có người cho rằng anh mang triết học và sự thâm uyên của triết học thấm đẫm vào từng trang văn của mình. Tuy nhiên, đôi chỗ câu chữ sắc sảo đến ác nghiệt. Ở tuổi thiếu niên anh bắt đầu mơ viết văn.
Mãi gần đây, khi về Sài Gòn công tác, tôi gặp anh, thấy anh gần gũi giản dị và thực tâm. Lại Văn Long luôn đau đáu hướng về thân phận của con người, nên các nhân vật trong truyện của anh có tính cách mạng khác nhau.
Tôi vốn dị ứng với đám đông, hễ cái gì đám đông đổ xô đi tìm đọc, tìm xem thì tôi tránh.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét